Ayak Ağrıları

Ayak vücudun tüm ağırlığını taşıyan, kendi içinde birçok eklem içeren çok kompleks bir yapıdır. Düzgün olmayan zeminlere uyum sağlamak amacıyla birçok küçük kemiğin kuvvetli bağlarla bağlanarak eklemleşmesi ile son derece esnek ve kıvrımlı bir yapısı vardır.

Bu kıvrımlı yapısı ve kemikleri birbirine bağlayan sağlam bağlar sayesinde vücut ağırlığını her türlü zeminde zorlanmadan taşır. Ayak ağrılarının çok büyük kısmı bu mükemmel mekanik yapının bozulması sonucu olarak oluşur. Ayak mekaniğinin bozulması doğuştan veya sonradan oluşan problemler sonucu ortaya çıkar.

AYAK ARKLARI: Ayağın iç kısmında ve ön kısmında üç adet içbükey ark bulunur.

Bu arklar ayağın zemine uyum sağlamasında ve vücut ağırlığını taşımada çok önemlidir. Bu arklar içinde klinik olarak en önemli olanı şekilde A-C ile gösterilen arktır. Arkların normalden düşük veya fazla olması ayak ağrılarına sebep olur.

AYAK AĞRISI SEBEPLERİ VE BULGULARI

  • Ayak Bağlarında Zorlanma: Ayak ağrılarının en önemli sebebidir. Ayağın irili ufaklı birçok kemiklerini bir arada tutan bağlar bazı hazırlayıcı faktörlerin de yardımıyla zorlanmaya en yatkın yapılardır.

Şişmanlık, ayak arklarında bozukluk (düz taban, yüksek taban), ayak kaslarında zayıflık, çok fazla ayakta kalma-yürüme gibi faktörler ayak bağlarında zorlanmaya zemin hazırlayan faktörlerdir.

Ayak bağlarında zorlanmaya bağlı oluşan ağrılar çok ayakta durunca, yürüyünce ve akşama doğru artar. Genellikle zorlanan bağın olduğu bölgeye uyan bir ağrı olur. Bazan çevre kasların da zorlanmasına bağlı bacak ağrıları da olabilir.

Topuk kemiğinin altında oluşan dikensi bir kemik çıkıntısıdır. Ayak tabanında basma bozukluğu, aşırı kilo, fazla ayakta kalma, ayak kaslarında güçsüzlük gibi sebeplerden kaynaklanır. Sayılan sebepler sonucu topuk kemiğine yapışan bağın (plantar fasia) aşırı gerilmesiyle, kemiğe yapışma yerinde zedelenme ve mikropsuz iltihab oluşur. Bu da ağrıya yol açar. Bu hasarın sürekli tekrarlaması sonucu o bölgede dikensi bir kemik çıkıntı oluşur. Ağrıyı yapan bu kemik çıkıntı değil, zedelenme ve iltihaptır. Daha geniş bilgi için lütfen tıklayınız

  • Basma Bozuklukları:
Ayak arklarının normalden farklı olmasıdır. Buna göre ayak arkı normalden düşük olursa düz taban /pes Planus), normalden yüksek olursa çukur taban veya yüksek taban (Pes kavus) denir. Bu durumda ayak bağları normalden fazla gerileceği için ayak ağrıları ortaya çıkar.
Ayak bileğinde olan açıya göre ayak içe ya da dışa basabilir. bu durumda da ayak bağları gerileceğinden aya ve bilek ağrıları oluşur.
  • Ayakta Kireçlenme

Fazla kilo, ayakta basma bozukluğu gibi sebeplerle ayak eklemlerinin aşırı yük altında kalması ve zorlanması sonucu zamanla ayak eklemini oluşturan eklemlerde kireçlenmeler oluşabilir. Bu kireçlenmelere bağlı olarak ta ayak ağrısı oluşur.

  • Halluks Valgus

Ayak başparmağının normal hattından içe doğru sapması buna karşın tarak kemiğinin içe doğru sapmasıdır. Genellikle vücudun atletik ya da piknik olması gibi yapısaldır ve düz tabanlıkla sıklıkla birlikte görülür. Kilo, yüksek ökçeli ve dar ayakkabı kullanımı, uzun süreli ayakta kalma gibi faktörler ilerlemesine neden olur.
  • Metatarsalji
Ayak ayasında oluşan ağrıdır. Genellikle ayak ön kısmı geniş (taraklı) olan ayaklarda sık görülür. Yüksek ökçeli ve dar ayakkabı kullanımı ile kilo önemli bir faktördür. İlerleyen dönemlerden tarak kemiklerinin arasında sinir sıkışmasına bağlı morton nöroması denilen çakar tarzda ağrılar oluşabilir.
  • Sinir Sıkışması:
Ayağa giden sinirin ayak bileği iç kısmında sıkışması sonucu ortaya çıkan ayak tabanında yanma, uyuşma ve ağrı ile kendini gösteren bir rahatsızlıktır. Ayağın basma ve şekil bozuklukları, fazla kilo, ayakta çok kalma hazırlayıcı faktörlerdir.
  • İltihaplı Romatizma:

Romatoid artrit, GUT, seronegatif spondiloartropatilerde özellikle ayak tutulumu sık görülür. Ayak eklemlerinde ağrı, şilik, kızarıklık ve ısı artışı ile seyreder.

TEŞHİS:

  • Klinik Gözlem:Ayak ağrıları teşhisinde, iyi bir klinik gözlem, hastanın hikayesi ve fizik muayene bulguları en önemli basamaktır. Buradan elde edilecek bulguları göre yardımcı yöntemler kullanılabilir.
  • Yürüme analizi: Ayağın mekanik problemlerinde özellikle, topuk dikeni, metatarsalji, basma bozuklukları, tendinit, bağ zorlanmalarında mutlaka yapılmalıdır. Basınca duyarlı sensörlerle donatılmış bir platformda hastanın yürütülmesiyle yapılır. Bu sayede ayak tabanının basınç haritası çıkarılarak mekanik bozukluklar ortaya konabilir. Daha Geniş Bilgi İçin Lütfen Tıklayınız
  • Röntgen: Topuk dikeni, kireçlenmeler, deformitelerin teşhisinde kullanılır.
  • MR: Ayaktaki kas, tendon ve bağların görüntülenmesinde teşhis amacıyla kullanılır.
  • Kan Testleri: Özellikle iltihabi romatizmal hastalıkların teşhisinde kullanılır.

Ayak Ağrıları Tedavisi:

Teşhise göre tedavi de değişkenlik gösterir.

  • Proloterapi:Ayak ağrılarının en önemli sebebi mekanik problemler olduğundan, ayak kemiklerini birbirine bağlayan bağlarda (ligament) gevşeme ve zorlanmalar (mikroyırtıklar) oluşur. Proloterapi enjeksiyon yöntemi ile bu bağların, vücudun kendi tamir mekanizmaları tarafından tamir edilmesi sağlanır.
  • Nöral Terapi: Ayak ağrılarının önemli sebeplerinden olan kas gerginliklerinin tedavi edilmesinde nöral terapi tekniği ile tetik nokta enjeksiyonu ve akabinde uygulanan germe egzersizleri ile topuk dikeni dahil birçok ayak ağrısında başarılı sonuç alınabilir. Geçmeyen ayak ve bacak ağrılarında  alt ekstremite dolaşım protokolü uygulanır. Bu uygulama femoral arteren prokain enjeksiyonu, sakral kanal prokain enkesiyonu ve ayak ile bacaklarda akupunktur noktalarına uygulanan prokain enjeksiyonlarını içerir.
  • CGF-PRP-Kök Hücre Tedavileri: Ayakta oluşan kas ve tendon hasarlarında hastanın kendi kanından üretilen iyileştirici faktörler, kök hücreler ve trombositten zengin karışımlar enjeksiyon yoluyla tedavide uygulanır.
  • Fizik Tedavi:Ayak bağlarında zorlanma, kas tendon yırtıklarında, basma bozukluklarında klasik fizik tedavi yöntemleri ileiyileşme sağlanabilir.
  • Tabanlık: Yürüme analizi ölçüm sonuçlarına göre kişiye özel sipariş tabanlıklar ile mekanik bozukluklar ortadan kaldırılabilir.
  • Kinesio Bantlama: Ayaktaki mekanik bozuklukların düzelmesi amacıyla ayağa cilt üzerinden özel olarak üretilmiş bantlar tendon ve kasların yerleşim özelliklerine göre yapıştırılarak tedaviye destek olunabilir.
  • Egzersiz:Tüm tedavi yöntemleri egzersiz ile desteklenmelidir. Çünkü en önemli yük taşıyan yapı olan ayak kaslarının güçlü olması gerekir.
//]]>